Merkez Bankası'ndan eylül için iki farklı sinyal: Sebzede düşüş, akaryakıt ve tüp gazda baskı

Merkez Bankası'nın bugün yayımladığı Para Politikası Kurulu toplantı özeti, eylül ayında vatandaşın bütçesini doğrudan ilgilendiren iki farklı fiyat hareketine işaret etti. İlk veriler sebze öncülüğünde taze meyve-sebze fiyatlarının gerilediğini gösterirken, küresel enerji fiyatlarındaki yükselişin akaryakıt ve tüp gaz üzerinden enflasyonu yukarı çekmeye devam etmesi bekleniyor.

Eylül ayında mutfaktan olumlu sinyal Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 10 Eylül'deki Para Politikası Kurulu toplantısına ilişkin ayrıntılı özet, 17 Eylül'de yayımlandı. Raporun satır aralarında milyonlarca tüketiciyi yakından ilgilendiren gıda ve enerji fiyatlarına ilişkin dikkat çekici değerlendirmeler yer aldı. TCMB'nin eylül ayına ilişkin ilk verilerine göre özellikle sebze fiyatlarında gerileme görülüyor. Taze meyve ve sebzedeki bu hareketin gıda grubunun yıllık enflasyonunu belirgin biçimde aşağı çekmesi bekleniyor. Bu gelişme aslında ağustosta başlayan hareketin devamı niteliğinde. Merkez Bankası, ağustos ayında gıda enflasyonundaki yavaşlamada da taze meyve ve sebze fiyatlarındaki düşüşün etkili olduğunu belirtiyor. Enerjide tablo tersine dönüyor Mutfak tarafındaki olumlu işaretin karşısında ise enerji bulunuyor. TCMB'ye göre ağustos ayında enerji fiyatları aylık bazda yüzde 5,46 yükseldi. Artışta uluslararası petrol fiyatlarının etkisiyle yükselen akaryakıt fiyatları belirleyici olurken, motorinde rafineri marjlarındaki yükselişin etkisi de hissedildi. Eylülün ilk 10 gününe ilişkin göstergeler ise enerji tarafındaki baskının henüz sona ermediğine işaret ediyor. Brent petrolde 91 dolardan 103 dolara Merkez Bankası raporundaki en çarpıcı rakamlardan biri petrol fiyatlarında. Rapora göre Brent petrolün ortalama fiyatı ağustos ayında 91 dolar seviyesindeyken, eylülün ilk 10 gününde ortalama 103 dolara ulaştı. TCMB, enerji emtia fiyatlarındaki belirgin yükselişte Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmelerin etkisine dikkat çekiyor. Doğal gaz fiyatlarında da yükseliş eğiliminin sürdüğü belirtiliyor. Akaryakıt ve tüp gaz için kritik ifade Raporun tüketici açısından en önemli bölümü ise eylül ayına ilişkin değerlendirmede bulunuyor. Merkez Bankası, küresel enerji fiyatlarındaki yükseliş eğiliminin akaryakıt ve tüp gaz kanalıyla enerji grubunun yıllık enflasyonunu yukarı çekmeye devam etmesini bekliyor. Bu ifade doğrudan “akaryakıta veya tüp gaza yeni zam yapılacak” anlamına gelmiyor. TCMB belirli bir zam tarihi veya fiyat açıklamıyor; enerji maliyetlerindeki yükselişin enflasyon üzerindeki baskısının sürmesine ilişkin beklentisini ortaya koyuyor. Bir tarafta sebze, diğer tarafta enerji Eylül ayının ilk görüntüsü böylece iki farklı yöne ayrılıyor: Gıda cephesinde, başta sebze olmak üzere taze meyve-sebze fiyatlarındaki gerilemenin yıllık gıda enflasyonunu aşağı çekmesi bekleniyor. Enerji cephesinde ise petrol ve diğer küresel enerji fiyatlarındaki yükseliş nedeniyle akaryakıt ve tüp gazın enflasyon üzerindeki yukarı yönlü etkisinin sürmesi bekleniyor. Dolayısıyla Merkez Bankası'nın bugün yayımladığı rapor, eylül ayı enflasyonu açıklanmadan önce vatandaşın iki temel harcama kalemi için birbirine zıt iki öncü sinyal vermiş oldu.