“Tam Kanunsuzluk” Tartışması! CHP Belediyeleri için kritik iddia!

Cumhuriyet Halk Partisi’nin 38. Olağan Kurultayı hakkında verilen “mutlak butlan” kararı sonrası yeni bir hukuk tartışması başladı. Bazı hukuk çevrelerinde, kurultay sonrası oluşan yönetimin belirlediği belediye başkan adaylarının hukuki durumunun da tartışmaya açılabileceği ve Yüksek Seçim Kurulu önüne “tam kanunsuzluk” başvuruları gelebileceği değerlendiriliyor.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi’nin, CHP’nin 4-5 Kasım 2023 tarihli 38. Olağan Kurultayı hakkında verdiği “mutlak butlan” kararı siyaset ve hukuk dünyasında geniş yankı uyandırdı. Mahkeme kararında, kurultayın yapıldığı tarihten itibaren hükümsüz olduğuna hükmedildiği, kurultay sonrası oluşan yönetim ve alınan kararların da geçersiz sayıldığı belirtildi. Kararda ayrıca, kurultay sonrası yapılan olağan ve olağanüstü kurultayların da hükümsüz kaldığı ifade edilirken, kurultay öncesindeki yönetime dönülmesine ve Kemal Kılıçdaroğlu yönetiminin göreve devam etmesine karar verildiği aktarıldı. Bu gelişmenin ardından gözler şimdi yerel seçimlerde belirlenen belediye başkan adaylarına çevrildi. Hukuk çevrelerinde yapılan değerlendirmelerde, kurultay sonrası oluşan Parti Meclisi ve parti yönetiminin belediye başkan adaylarını belirlediği, bu adayların da YSK’ya bildirilerek kesin aday listelerine dahil edildiği hatırlatılıyor. Bazı hukukçular ise, mahkemenin “mutlak butlan” kararıyla birlikte aday belirleme yetkisinin hukuken tartışmalı hale gelebileceğini savunuyor. Bu görüşe göre, kurultay sonrası oluşan yönetimin “yok hükmünde” kabul edilmesi halinde, bu yönetim tarafından alınan aday belirleme kararlarının da hukuki denetime konu olabileceği ileri sürülüyor. Tartışmaların merkezinde ise “tam kanunsuzluk” kavramı bulunuyor. TAM KANUNSUZLUK NEDİR? Tam kanunsuzluk, seçim hukukunda “kanunun emredici hükümlerine açık aykırılık” hali olarak tanımlanıyor. Bu durumun ortaya çıkması halinde, seçim sonuçlarına ilişkin olağan süreler geçmiş olsa bile YSK’nın inceleme yapabileceği görüşü bazı hukukçular tarafından savunuluyor. YSK’YA BAŞVURU YAPILABİLİR Mİ? Seçim hukukçularına göre siyasi partiler veya ilgili taraflar, seçimlerin hukuka aykırı şartlar altında yapıldığı iddiasıyla YSK’ya başvuru yapabilir. Bu başvurularda “tam kanunsuzluk” iddiası gündeme getirilebilir. YSK’nın böyle bir başvuruyu kabul etmesi halinde; bazı belediyelerde seçimlerin yenilenmesi, mazbata tartışmaları, ara seçim benzeri süreçler, hatta yeni yasal düzenlemeler gibi sonuçların gündeme gelebileceği değerlendiriliyor. Ancak hukukçuların önemli bir bölümü ise seçimlerin kesinleşmesi ve halk iradesinin korunması ilkesinin Türk seçim hukukunda çok güçlü olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle olası başvuruların kabul edilmesinin oldukça yüksek eşikli ve istisnai bir süreç olacağı ifade ediliyor. Öte yandan bazı hukukçular, “tam kanunsuzluk” iddialarında zamanaşımının işlemeyebileceğini, özellikle seçimlerin oluşum şartlarını doğrudan etkileyen ağır hukuka aykırılıkların bulunması halinde YSK’nın inceleme yapma yetkisinin tartışılabileceğini belirtiyor. CHP kurultayıyla ilgili “mutlak butlan” kararı sonrası şimdi gözler, olası YSK başvuruları ve seçim hukukunda yaşanabilecek yeni tartışmalara çevrilmiş durumda.